2020: een vooruitblik

Hoe zwaar zijn alle satellieten bij elkaar?
Al die kunstmanen die ons onze dagelijkse data verschaffen?
Is de aarde ons voor al dat kunst- en vliegwerk aan het straffen?
Is het zo zwaar dat ze aan oceanen trekken,
de aarde uit doen strekken,
en ze zo de zeespiegel globaal
al is het maar met millimeters laten stijgen?
Zo zwaar dat stromingen door hen
net een andere richting krijgen?
Hoeveel weten we nou helemaal?
Is dat ooit berekend of gemeten?

Hoeveel warmte levert alle kerstverlichting?
En hoeveel stroom kwam daarvoor uit
een lichting meer dan prehistorisch puin?
Hoe klimaatpositief is jouw betegelde tuin?
Hoeveel vissen verstik je met je goudglanzende glittermake-up,
die ooit versplintert tot biologisch onafbreekbaar microplastic?
En hoe duurzaam, hoe fossiel bezig ben ik
met paraffine theelichtjes, inclusief de aluminium cup?
Over hoeveel jaar is je kunststoffen kerstboom klimaatneutraal?
Hoeveel weten we nou helemaal?
Waarom is dit nooit berekend of gemeten?

Hoe duurzaam is een website, inclusief de servers?
Hoe afbreekbaar zijn de planken en de pakken van de surfers?
Is een appje uiteindelijk beter dan een belletje?
Zijn twee singles minder duurzaam dan één stelletje?
Is koppelen en samenwonen hét antwoord
op de klimaatcrisis en de woningschaarste?
Is ‘liefde’ als klimaatmaatregel of -akkoord
het geniaalste wat je ooit gehoord hebt of het raarste?

En hoeveel graden verschil produceren we samen
met onze inmiddels bijna acht miljard lichamen,
van binnen zo’n zevenendertig tropische graden,
en ook: van buiten zo’n zevenendertig elektrische apparaten,
die ons het jaar door in ons levensonderhoud voorzien,
maar voor het klimaat wat minder onderhoudend zijn, misschien.

We hebben al meters, liters, minuten, watt, joule, koolhydraten, (licht)jaren,
maar op eenheden om het klimaatprobleem weer
te geven zijn we teveel aan het besparen,
want hoe grijpbaar, hoe concreet, compleet en vooral hoe constructief
is nou één voetafdruk van 1,8 hectare?

We hebben behoefte aan meer meten, nieuwe maten.
We moeten duidelijk en precies over bijvoorbeeld
‘de klimaatinvloed van één duracell-batterij’ kunnen praten.
Voorstel: we noemen dat dan maar meteen de ‘kli-maat’
waarbij het om het aantal dagen vol schone lucht gaat.
Een boom in je tuin: plus duizenden ‘klimaten’ of ‘klimaters’.
Nul komma nul ‘klimaat’ voor gesprekken met psychiaters.
Maar de productie en het transport van je bestelling bij AliExpress
komt uiteindelijk neer op zegge: min honderd-en-zes.

Zo’n maat kan wat mij betreft niet snel genoeg komen.
En geef mij maar geen cadeaus komend jaar: plant bomen.

Geplaatst in Poëzie.